THÔNG TIN THUỐC THÁNG 3/2024
31/03/2024Một số lưu ý về tương tác giữa thuốc và thức ăn
- Tương tác thuốc là gì?
- Vì sao có tương tác thuốc với thức ăn?
Thức ăn kích thích sự tiết mật, đặc biệt là thức ăn giàu chất béo. Điều này sẽ có lợi cho việc hấp thu các thuốc có bản chất là các hợp phần dinh dưỡng như các vitamin, glucose, acid amin, các muối khoáng… sẽ dễ dàng hơn.
Khi dùng thuốc nên tuân thủ đúng thời điểm trước, trong hoặc sau bữa ăn theo hướng dẫn để tránh tương tác thuốc.
- Các thức ăn và đồ uống có thể tương tác bất lợi với thuốc
- Thức ăn chứa nhiều vitamin K: Như các loại bắp cải, súp lơ, rau có lá màu xanh, cà chua, đậu quả... sẽ cản trở tác dụng của các loại thuốc chống đông máu dạng uống (warfarin, dicoumarol).
- Chế độ ăn mặn - nhạt: Lượng muối cao sẽ ảnh hưởng đến tác dụng giữ nước, gây phù khi điều trị corticoid. Vì thế nếu đang sử dụng corticoid thì cần ăn nhạt hơn.
Trái lại, khi đang sử dụng thuốc có chứa lithi để điều trị các bệnh lý thần kinh, thì cần cố định mức độ muối trong chế độ ăn. Vì nếu đang ăn mặn mà chuyển sang ăn nhạt sẽ dẫn đến hiện tượng tăng nồng độ lithi/máu, gây độc.
- Sữa: Sữa có thể tạo phức với nhiều loại thuốc. Các chất béo trong sữa có thể hòa tan một số thuốc vào trong đó và giữ thuốc lại. Các chất đạm trong sữa có thể liên kết với một số thuốc có ái lực cao với các protein. Tất cả các quá trình này đều cản trở hấp thu thuốc như: Erythromycin, penicilin V, các tetracyclin.
- Cà phê, trà: Hoạt chất caffein trong cà phê có thể làm tăng tác dụng giảm đau của các thuốc aspirin, paracetamol, nhưng cũng làm tăng tác dụng phụ như nhức đầu, nhịp tim nhanh, tăng huyết áp ở người bệnh đang điều trị bằng các thuốc loại IMAO. Caffein có thể làm tăng độ hòa tan của một số thuốc như ergotamin, nhưng lại cản trở hấp thu các loại thuốc an thần (neuroleptic).
Tanin trong trà có thể gây kết tủa nhiều loại thuốc có chứa sắt hoặc alcaloid, rượu...
- Nước ép bưởi: Bưởi tác động lên quá trình thải trừ của thuốc ra khỏi cơ thể. Nước ép bưởi làm giảm hoạt động của enzym cytochrom P450 3A4. Enzym này có nhiệm vụ chuyển hóa thuốc và chất độc. Khi dùng đồ uống này, khả năng phân hủy thuốc để thải trừ ra khỏi cơ thể giảm xuống, do đó nồng độ thuốc trong máu tăng lên, có thể gây tăng tác dụng phụ của thuốc. Một ví dụ về thuốc phổ biến có tương tác với nước ép bưởi đó là felodipin và atorvastatin.
- Làm thế nào để tránh tương tác bất lợi giữa thực phẩm và thuốc?
- Không trộn, bẻ nhỏ thuốc: Acid hoặc khoáng chất trong một số loại thực phẩm có thể làm thay đổi một số thành phần thuốc. Việc bẻ nhỏ các viên thuốc có thể phá hủy lớp phủ đặc biệt bảo vệ thuốc khỏi dịch acid dạ dày.
- Không pha thuốc vào đồ uống nóng: Nhiệt có thể phá hủy hoặc biến đổi thành phần thuốc.
- Không ăn bưởi hoặc nước ép bưởi cùng với thuốc.
- Hạn chế dùng sản phẩm bổ sung: Không dùng vitamin và khoáng chất hoặc thuốc kháng acid cùng lúc với thuốc điều trị bệnh, trừ khi bác sĩ chấp thuận.
- Cho bác sĩ biết nếu bạn đang dùng thảo dược bổ sung: Nhiều thảo dược đã biết có tương tác với thuốc. Ví dụ chiết xuất cam thảo làm tăng quá mức cortisol thành các thụ thể mineralocorticoid gây giữ natri và giảm kali, vì vậy nó có thể gây ảnh hưởng tới tác dụng của nhiều loại thuốc bao gồm thuốc hạ huyết áp và chống loạn nhịp.
Bài viết khác
- THÔNG TIN THUỐC THÁNG 4/2024
- Thông Tin Thuốc – Tháng 02/2024
- Thông Tin Thuốc – Tháng 01/2024
- Thông tin thuốc - Tháng 12/2023
- Thông Tin Thuốc – Tháng 11/2023
- Thông Tin Thuốc – Tháng 10/2023
- Thông Tin Thuốc – Tháng 9/2023
- THÔNG TIN THUỐC THÁNG 8.2023
- THÔNG TIN THUỐC THÁNG 7.2023
- THÔNG TIN THUỐC THÁNG 6.2023